Hà Nội không chỉ nổi tiếng với vẻ đẹp cổ kính, lãng mạn mà còn là nơi lưu giữ những nét tinh hoa ẩm thực truyền thống, đặc biệt là các món ăn làm từ cốm. Khi nhắc đến cốm, người ta thường nghĩ ngay đến mùa thu Hà Nội, mùa của lúa nếp non ngậm sữa, của hương thơm dịu dàng, tinh tế. Tuy nhiên, bằng sự khéo léo và sáng tạo, người dân Thủ đô đã biến cốm thành những thức quà, món ăn đi vào đời sống thường nhật và có thể thưởng thức quanh năm, mà nổi bật nhất chính là Chả Cốm và Bánh Cốm. Dù cốm tươi ngon nhất vẫn là vào mùa thu, nhưng những sản phẩm chế biến từ cốm đã giúp hương vị đặc trưng ấy luôn hiện diện.
Chả Cốm – Hương Vị Thanh Nhã Trên Bàn Ăn Hà Thành
Chả cốm là món ăn quen thuộc, hầu như không thể thiếu trong mẹt bún đậu mắm tôm trứ danh của Hà Nội, hay xuất hiện trong các bữa cơm gia đình. Món ăn này là sự kết hợp hài hòa giữa hương vị truyền thống và sự tinh tế trong chế biến.
Đặc Trưng của Chả Cốm:
- Nguyên liệu: Sự hòa quyện của giò sống (thịt nạc xay nhuyễn) và cốm tươi (hoặc cốm khô ngâm mềm) chất lượng.
- Hương vị:
- Bên ngoài: Vàng ruộm, hơi giòn nhẹ sau khi chiên, có màu xanh ngọc bích của hạt cốm.
- Bên trong: Dẻo dai của giò sống, xen kẽ là những hạt cốm mềm, thơm thoang thoảng hương lúa non và vị ngọt tự nhiên.
- Chế biến: Chả được nặn thành miếng dẹt hoặc hình tròn, sau đó hấp chín rồi mới đem đi chiên vàng. Việc hấp trước giúp chả giữ được độ ẩm, dẻo và cốm không bị bung ra khi chiên.
- Vai trò: Chả cốm không chỉ là món ăn kèm bún đậu mà còn thường xuyên góp mặt trong các mâm cỗ, tiệc tùng như một đặc sản dân dã nhưng đầy thanh lịch.
Bánh Cốm – Sắc Xanh Tinh Tế Của Lễ Lọng
Bánh cốm, đặc biệt là bánh cốm Hàng Than, là một trong những thức quà tiêu biểu, gắn liền với văn hóa cưới hỏi truyền thống của người Hà Nội. Màu xanh cốm của bánh tượng trưng cho sự tươi mới, thủy chung và may mắn.
Đặc Trưng của Bánh Cốm:
- Hình dáng: Thường có hình vuông vắn, được gói cẩn thận trong giấy bóng kính và lớp hộp giấy màu xanh lá mạ tươi tắn.
- Cấu tạo: Gồm hai phần chính:
- Vỏ bánh: Được làm từ cốm xào với đường, dầu ăn cho đến khi dẻo mịn, có màu xanh ngả vàng tự nhiên (hoặc xanh lá mạ), dẻo và thơm mùi cốm đặc trưng.
- Nhân bánh: Làm từ đậu xanh hấp chín, nghiền mịn, trộn cùng đường, mứt bí hoặc cùi dừa tươi nạo sợi. Nhân bánh bùi, ngọt thanh, thoang thoảng hương thơm nhẹ.
- Hương vị: Ngọt ngào, dẻo thơm của cốm, bùi béo của đậu xanh và dừa, tạo nên một hương vị hài hòa, khó quên.
- Vai trò văn hóa: Cùng với bánh phu thê (bánh xu xê), bánh cốm là lễ vật không thể thiếu trong các mâm lễ dạm ngõ, ăn hỏi của các gia đình Hà Nội, thể hiện mong ước về một cuộc sống hôn nhân ngọt ngào, bền chặt.
Lời Mời Từ Trái Tim Thủ Đô
Hà Nội là nơi cốm được nâng niu và chế biến một cách tinh tế nhất. Dù bạn ghé thăm Thủ đô vào bất kỳ mùa nào trong năm, đừng ngần ngại tìm và thưởng thức những sản phẩm từ cốm này:
- Thưởng thức Chả Cốm nóng hổi trong một mẹt bún đậu đậm chất phố cổ.
- Nhâm nhi Bánh Cốm cùng chén trà nóng, cảm nhận vị ngọt bùi và hương thơm lúa non thanh tao.
- Nếu đến đúng mùa thu, bạn còn có cơ hội thưởng thức Cốm tươi gói trong lá sen – thức quà tuyệt vời nhất của đất trời Kinh kỳ.
Chả cốm và Bánh cốm đã vượt ra khỏi giới hạn của mùa vụ, trở thành những đại diện ẩm thực thường xuyên của Hà Nội. Chúng là minh chứng cho sự tài hoa của người thợ, giúp hương vị tinh túy của cốm được gìn giữ và lan tỏa suốt bốn mùa.
