Mô tả
Bánh Xu Xê, hay còn gọi là Bánh Phu Thê, là một loại bánh ngọt cổ truyền nổi tiếng của Việt Nam, đặc biệt gắn liền với các nghi thức cưới hỏi.
1. Tên gọi và Ý nghĩa
- Tên gọi: Ban đầu là Bánh Phu Thê (nghĩa là vợ chồng), sau được người dân gọi chệch thành Bánh Xu Xê (hoặc Su Sê).
- Ý nghĩa: Bánh tượng trưng cho tình cảm vợ chồng son sắt, thủy chung, gắn bó bền chặt trọn đời.
- Sự dẻo dai, kết dính của vỏ bánh tượng trưng cho tình cảm bền lâu.
- Bánh thường được gói thành cặp, đặt trong hộp vuông màu đỏ (màu may mắn) tượng trưng cho sự viên mãn, hạnh phúc.
2. Nguồn gốc
- Bánh có nguồn gốc từ làng Đình Bảng, thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.
- Tương truyền, bánh được ra đời từ thời vua Lý Anh Tông. Hoàng hậu làm món bánh này gửi ra tiền tuyến cho nhà vua, vua ăn thấy ngon và cảm động trước tình nghĩa vợ chồng nên đặt tên là “Phu Thê”.
3. Đặc điểm
- Vỏ bánh: Được làm từ tinh bột nếp cái hoa vàng, trộn với đường và nước cốt lá dứa để tạo màu. Vỏ bánh có độ dẻo dai, trong suốt (có thể nhìn thấy nhân bên trong) và có mùi thơm nhẹ.
- Nhân bánh: Thường là đậu xanh hấp chín, nghiền mịn, trộn với đường, dừa nạo sợi và một chút tinh dầu hoa bưởi (hoặc vani), tạo nên vị béo bùi, ngọt thanh.
- Gói bánh: Bánh truyền thống thường được gói bằng hai lớp lá (lá chuối bên trong và lá dừa bên ngoài) tạo thành hình vuông. Ngày nay, bánh sử dụng khuôn/hộp vuông và chỉ gói lớp nilon mỏng bên ngoài.
- Màu sắc: Sự kết hợp hài hòa của màu trắng (dừa, bột), màu vàng (nhân đậu xanh/vỏ bánh), màu xanh (lá gói) và màu đỏ (dây buộc/hộp giấy) còn thể hiện triết lý Âm Dương Ngũ Hành, tượng trưng cho sự hòa hợp.
